Bộ truyền bánh răng côn răng thẳng có góc côn chia trên bánh chủ động δ1 = 20°. Tỉ số truyền của bộ truyền bánh răng trụ tương đương là?
Trả lời:
Đáp án đúng: A
Để giải quyết bài toán này, chúng ta cần xác định tỉ số truyền của bộ truyền bánh răng trụ tương đương (virtual spur gear ratio) dựa trên góc côn chia của bánh chủ động.
Các khái niệm liên quan:
1. **Bánh răng côn (Bevel gear):** Dùng để truyền chuyển động giữa các trục cắt nhau. Trong trường hợp không nói rõ góc giữa các trục, thường mặc định là 90 độ.
2. **Góc côn chia (Pitch cone angle, δ):** Là góc tạo bởi đường sinh côn chia và trục quay của bánh răng.
3. **Bánh răng trụ tương đương (Virtual spur gear):** Là bánh răng trụ có cùng module mặt đầu và cùng số răng tương đương với bánh răng côn trên một mặt phẳng vuông góc với đường sinh côn chia.
Số răng tương đương của bánh răng côn được tính bằng công thức: `z_v = z / cos(δ)`, trong đó `z` là số răng thực của bánh răng côn, và `δ` là góc côn chia.
4. **Tỉ số truyền của bộ truyền bánh răng trụ tương đương (u_v):** Là tỉ số giữa số răng tương đương của bánh bị động và số răng tương đương của bánh chủ động: `u_v = z_v2 / z_v1`.
**Bước 1: Giả định góc giữa các trục.**
Trong trường hợp không có thông tin cụ thể về góc giữa các trục của bộ truyền bánh răng côn, ta thường giả định các trục cắt nhau một góc 90 độ. Khi đó, tổng hai góc côn chia của bánh chủ động và bánh bị động sẽ bằng 90 độ:
`δ1 + δ2 = 90°`
Với `δ1 = 20°`, ta tính được `δ2`:
`δ2 = 90° - δ1 = 90° - 20° = 70°`
**Bước 2: Xác định tỉ số truyền thực của bộ truyền bánh răng côn (u).**
Đối với bộ truyền bánh răng côn có trục vuông góc, tỉ số truyền thực `u` có thể được tính bằng công thức:
`u = z2 / z1 = sin(δ2) / sin(δ1)`
Thay `δ1 = 20°` và `δ2 = 70°` vào công thức:
`u = sin(70°) / sin(20°)`
`u ≈ 0.93969 / 0.34202 ≈ 2.747477`
Hoặc, công thức tương đương `u = cot(δ1)`:
`u = cot(20°) = 1 / tan(20°) ≈ 1 / 0.36397 = 2.747477`
**Bước 3: Xác định tỉ số truyền của bộ truyền bánh răng trụ tương đương (u_v).**
Công thức tỉ số truyền của bộ truyền bánh răng trụ tương đương là:
`u_v = z_v2 / z_v1 = (z2 / cos(δ2)) / (z1 / cos(δ1))`
`u_v = (z2 / z1) * (cos(δ1) / cos(δ2))`
Thay `u = z2 / z1` vào công thức:
`u_v = u * (cos(δ1) / cos(δ2))`
Bây giờ, ta thay các giá trị đã tính và biết vào công thức `u_v`:
`u_v = cot(δ1) * (cos(δ1) / sin(δ1))` (vì `cos(δ2) = cos(90° - δ1) = sin(δ1)`)
`u_v = cot(δ1) * cot(δ1) = cot²(δ1)`
Thực hiện phép tính:
`u_v = cot²(20°) ≈ (2.747477)² ≈ 7.5486`
**Bước 4: So sánh kết quả với các phương án.**
Kết quả `7.5486` rất gần với phương án **1 (7.55)**.
Vậy, tỉ số truyền của bộ truyền bánh răng trụ tương đương là 7.55.
Đáp án đúng là A.
Tổng hợp và chia sẻ hơn 340 câu trắc nghiệm Chi tiết máy nhằm giúp các bạn sinh viên khối ngành Kỹ thuật có thêm tư liệu tham khảo học tập bổ ích.
50 câu hỏi 60 phút






