Tái sản xuất mở rộng là đăc trưng của nền sản xuất nào?

Câu hỏi yêu cầu tìm ý kiến sai về tích lũy tư bản.
- Phương án 1 đúng: Tích lũy tư bản chính là việc sử dụng một phần giá trị thặng dư để đầu tư trở lại, biến nó thành tư bản.
- Phương án 2 đúng: Giá trị thặng dư, phần giá trị dôi ra ngoài chi phí sản xuất, là nguồn gốc của tích lũy tư bản.
- Phương án 3 đúng: Động cơ thúc đẩy tích lũy tư bản là mục tiêu tăng giá trị thặng dư, tức là lợi nhuận.
- Phương án 4 sai: Tích lũy tư bản không chỉ đơn thuần là tiết kiệm tư bản. Nó bao gồm việc sử dụng giá trị thặng dư để mở rộng sản xuất, tăng quy mô tư bản. Tiết kiệm tư bản chỉ là một phần nhỏ trong quá trình tích lũy.
Vậy, phương án 4 là ý kiến sai.

Lao động trừu tượng là khái niệm kinh tế chính trị dùng để chỉ sự hao phí sức lao động của người sản xuất hàng hóa nói chung, không tính đến hình thức cụ thể của nó. Nó tạo ra giá trị của hàng hóa. Vì vậy, đáp án đúng là "Là sự hao phí sức lao động của người sản xuất hàng hoá nói chung không tính đến những hình thức cụ thể."

Câu hỏi này tập trung vào sự khác biệt cốt lõi giữa địa tô phong kiến và địa tô tư bản chủ nghĩa (TBCN).

* Phương án a ("Địa tô phong kiến dựa trên cưỡng bức siêu kinh tế"): Đây là một đặc điểm quan trọng của địa tô phong kiến. Trong chế độ phong kiến, địa chủ bóc lột nông dân chủ yếu thông qua quyền lực chính trị và các hình thức cưỡng bức ngoài kinh tế (ví dụ: luật lệ, quân sự, tôn giáo). Nông dân bị ràng buộc với ruộng đất và phải nộp địa tô cho địa chủ, bất kể năng suất lao động của họ như thế nào.

* Phương án b ("Địa tô TBCN dựa trên quan hệ kinh tế"): Trong chủ nghĩa tư bản, địa tô hình thành dựa trên quan hệ kinh tế thị trường. Nông dân hoặc người thuê đất phải trả địa tô cho địa chủ, nhưng sự trả này dựa trên lợi nhuận thu được từ việc sử dụng đất đai. Các yếu tố kinh tế như cung cầu, năng suất đất đai, và giá cả nông sản đóng vai trò quyết định mức địa tô.

* Phương án c ("Địa tô phong kiến là toàn bộ sản phẩm thặng dư của nông dân"): Điều này đúng. Trong chế độ phong kiến, địa chủ thường chiếm đoạt phần lớn hoặc toàn bộ sản phẩm thặng dư do nông dân tạo ra.

Vì cả ba phương án (a, b, và c) đều đúng và thể hiện sự khác biệt giữa địa tô phong kiến và địa tô TBCN, phương án d ("Cả a, b và c") là đáp án chính xác nhất.

Trong giai đoạn CNTB độc quyền, quy luật giá trị vẫn tiếp tục hoạt động, nhưng có những biểu hiện và cơ chế vận hành khác so với giai đoạn CNTB tự do cạnh tranh. Các tổ chức độc quyền có khả năng chi phối giá cả thị trường, nhưng không thể hoàn toàn loại bỏ tác động của quy luật giá trị. Giá cả vẫn phải dựa trên giá trị hàng hóa, dù có sự can thiệp của độc quyền. Do đó, đáp án đúng là quy luật giá trị vẫn hoạt động.

Xuất khẩu tư bản nhà nước là một hình thức xuất khẩu tư bản được thực hiện bởi chính phủ của một quốc gia. Mục đích chính của hoạt động này không chỉ đơn thuần là thu lợi nhuận mà còn bao gồm các mục tiêu chiến lược khác như:

- Khống chế kinh tế các nước nhập khẩu tư bản: Thông qua việc đầu tư và cho vay với các điều kiện ràng buộc, nhà nước xuất khẩu tư bản có thể gây ảnh hưởng đến chính sách kinh tế, thậm chí là sự phụ thuộc kinh tế của các nước nhận đầu tư.
- Tạo môi trường thuận lợi cho xuất khẩu tư bản tư nhân: Đầu tư nhà nước có thể xây dựng cơ sở hạ tầng, tạo ra các điều kiện pháp lý và kinh tế ổn định, từ đó khuyến khích và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp tư nhân đầu tư vào các quốc gia này.

Trong các phương án trên, phương án "Khống chế kinh tế các nước nhập khẩu tư bản" phản ánh rõ nhất mục đích chính trị và kinh tế dài hạn của xuất khẩu tư bản nhà nước, bên cạnh mục tiêu lợi nhuận. Phương án "Tạo môi trường thuận lợi cho xuất khẩu tư bản tư nhân" cũng đúng nhưng không bao quát và trực tiếp bằng phương án 3.