Ngày 13/6/2005 một NHTM nhận được bảng kê kèm chứng từ xin chiết khấu của doanh nghiệp N như sau:

Đơn vị: Triệu đồng

Chứng từ	Số tiền	Ngày phát hành	Ngày đến hạn
Hối phiếu đòi nợ 003	60	30/4/2005	30/7/2005
Tín phiếu kho bạc	30	15/4/2005	15/7/2005
Hối phiếu nhận nợ 001	15	14/5/2005	14/8/2005
Trái phiếu kho bạc	50	20/7/2000	20/7/2005
Hối phiếu đòi nợ 005	36	20/3/2005	30/6/2005
Hối phiếu nhận nợ 002	40	1/6/2005	1/10/2005

Yêu cầu:

Xác định mức cho vay tối đa của ngân hàng thông qua việc chiết khấu những chứng từ mà ngân hàng chấp nhận chiêt khấu đối với doanh nghiệp N.

Biết rằng:

– Ngân hàng có đủ nguồn vốn để đáp ứng nhu cầu vay của khách hàng.

– Lãi suất chiết khấu 9% năm; tỷ lệ hoa hồng ký hậu 0,6% năm; hoa hồng phí cố định là 15.000đ cho mỗi chứng từ.

– Hạn mức chiết khấu tối đa đối với doanh nghiệp này là 150.000.000đ và hiện tại dư nợ tài khoản chiết khấu của khách hàng là 60.000.000đ

– Doanh nghiệp N là khách hàng có tín nhiệm với ngân hàng; nội dung kinh tế của các chứng từ chiết khấu đảm bảo tốt; chứng từ được chiết khấu phải còn thời hạn thanh toán tối thiểu là 20 ngày và tối đa không quá 90 ngày mới hợp lệ

– Ngân hàng thực hiện chiết khấu ngày 15/6/2005

Để xác định mức cho vay tối đa của ngân hàng thông qua việc chiết khấu, chúng ta cần thực hiện các bước sau: **Bước 1: Xác định các chứng từ đủ điều kiện chiết khấu.** Ngân hàng quy định chứng từ được chiết khấu phải còn thời hạn thanh toán tối thiểu là 20 ngày và tối đa không quá 90 ngày tính từ ngày chiết khấu (15/6/2005). Các chứng từ 'Hối phiếu' và 'Tín phiếu kho bạc' thường được ngân hàng chiết khấu, trong khi 'Trái phiếu kho bạc' thường không được chiết khấu như các chứng từ thương mại (mặc dù nó có thể được dùng làm tài sản đảm bảo hoặc mua bán trên thị trường thứ cấp). Chúng ta sẽ loại trừ Trái phiếu kho bạc ra khỏi danh sách chiết khấu. Tính số ngày còn lại đến hạn của từng chứng từ từ ngày chiết khấu (15/6/2005): * **Hối phiếu đòi nợ 003**: Đến hạn 30/7/2005. * Số ngày còn lại: (30 - 15) ngày tháng 6 + 30 ngày tháng 7 = 15 + 30 = 45 ngày. (Hợp lệ: 20 <= 45 <= 90) * **Tín phiếu kho bạc**: Đến hạn 15/7/2005. * Số ngày còn lại: (30 - 15) ngày tháng 6 + 15 ngày tháng 7 = 15 + 15 = 30 ngày. (Hợp lệ: 20 <= 30 <= 90) * **Hối phiếu nhận nợ 001**: Đến hạn 14/8/2005. * Số ngày còn lại: (30 - 15) ngày tháng 6 + 31 ngày tháng 7 + 14 ngày tháng 8 = 15 + 31 + 14 = 60 ngày. (Hợp lệ: 20 <= 60 <= 90) * **Trái phiếu kho bạc**: Đến hạn 20/7/2005. * Số ngày còn lại: (30 - 15) ngày tháng 6 + 20 ngày tháng 7 = 15 + 20 = 35 ngày. (Không chấp nhận chiết khấu do loại hình chứng từ) * **Hối phiếu đòi nợ 005**: Đến hạn 30/6/2005. * Số ngày còn lại: (30 - 15) ngày tháng 6 = 15 ngày. (Không hợp lệ: < 20 ngày) * **Hối phiếu nhận nợ 002**: Đến hạn 1/10/2005. * Số ngày còn lại: (30 - 15) ngày tháng 6 + 31 ngày tháng 7 + 31 ngày tháng 8 + 30 ngày tháng 9 + 1 ngày tháng 10 = 15 + 31 + 31 + 30 + 1 = 108 ngày. (Không hợp lệ: > 90 ngày) Vậy các chứng từ đủ điều kiện chiết khấu là: 1. Hối phiếu đòi nợ 003 (Mệnh giá = 60 triệu, Số ngày còn lại = 45 ngày) 2. Tín phiếu kho bạc (Mệnh giá = 30 triệu, Số ngày còn lại = 30 ngày) 3. Hối phiếu nhận nợ 001 (Mệnh giá = 15 triệu, Số ngày còn lại = 60 ngày) **Bước 2: Xác định hạn mức chiết khấu còn lại của doanh nghiệp N.** * Hạn mức chiết khấu tối đa: 150.000.000đ (150 triệu đồng) * Dư nợ tài khoản chiết khấu hiện tại: 60.000.000đ (60 triệu đồng) * Hạn mức chiết khấu còn lại (theo mệnh giá chứng từ): 150 triệu - 60 triệu = 90 triệu đồng. Tổng mệnh giá của các chứng từ đủ điều kiện là 60 + 30 + 15 = 105 triệu đồng, vượt quá hạn mức còn lại (90 triệu đồng). Ngân hàng sẽ chỉ chiết khấu các chứng từ có tổng mệnh giá không vượt quá 90 triệu đồng. **Bước 3: Lựa chọn các chứng từ để chiết khấu và tính giá trị thực tế nhận được (mức cho vay).** Để tối đa hóa số tiền nhận được và giảm thiểu rủi ro, ngân hàng thường ưu tiên chiết khấu các chứng từ có thời hạn còn lại ngắn hơn. Ta sắp xếp các chứng từ đủ điều kiện theo số ngày còn lại tăng dần: 1. Tín phiếu kho bạc: Mệnh giá = 30 triệu, t = 30 ngày 2. Hối phiếu đòi nợ 003: Mệnh giá = 60 triệu, t = 45 ngày 3. Hối phiếu nhận nợ 001: Mệnh giá = 15 triệu, t = 60 ngày Chọn các chứng từ theo thứ tự ưu tiên cho đến khi tổng mệnh giá đạt hoặc gần với 90 triệu đồng: * Chọn **Tín phiếu kho bạc**: Mệnh giá 30 triệu. (Tổng mệnh giá đã chọn = 30 triệu. Hạn mức còn lại = 90 - 30 = 60 triệu) * Chọn **Hối phiếu đòi nợ 003**: Mệnh giá 60 triệu. (Tổng mệnh giá đã chọn = 30 + 60 = 90 triệu. Hạn mức còn lại = 60 - 60 = 0 triệu) * Không thể chọn Hối phiếu nhận nợ 001 vì đã hết hạn mức. **Bước 4: Tính toán giá trị thực tế nhận được (mức cho vay) cho các chứng từ đã chọn.** Công thức tính giá trị thực tế nhận được (P) = M - Lãi chiết khấu - Hoa hồng ký hậu - Hoa hồng phí cố định Trong đó: Lãi chiết khấu = M * r * t / 360; Hoa hồng ký hậu = M * c * t / 360 Với r = 9%/năm = 0.09; c = 0.6%/năm = 0.006; Hoa hồng phí cố định = 15.000đ = 0.015 triệu đồng. **1. Đối với Tín phiếu kho bạc:** * M = 30 triệu, t = 30 ngày * Lãi chiết khấu = 30 * 0.09 * 30 / 360 = 0.225 triệu * Hoa hồng ký hậu = 30 * 0.006 * 30 / 360 = 0.015 triệu * Giá trị nhận được = 30 - 0.225 - 0.015 - 0.015 = 29.745 triệu đồng. **2. Đối với Hối phiếu đòi nợ 003:** * M = 60 triệu, t = 45 ngày * Lãi chiết khấu = 60 * 0.09 * 45 / 360 = 0.675 triệu * Hoa hồng ký hậu = 60 * 0.006 * 45 / 360 = 0.045 triệu * Giá trị nhận được = 60 - 0.675 - 0.045 - 0.015 = 59.265 triệu đồng. **Tổng mức cho vay tối đa của ngân hàng (tổng giá trị nhận được):** = Giá trị nhận được (Tín phiếu kho bạc) + Giá trị nhận được (Hối phiếu đòi nợ 003) = 29.745 triệu + 59.265 triệu = 89.010 triệu đồng. So sánh với các phương án, đáp án phù hợp là 89,010 tr.