Luật La Mã cổ đại có vị trí như thế nào trong đời sống pháp lý các quốc gia Châu Âu?

Lĩnh vực so sánh học thuật ở Việt Nam bắt đầu phát triển mạnh mẽ sau năm 1986, khi đất nước thực hiện chính sách Đổi Mới, mở cửa và hội nhập quốc tế. Sự kiện này tạo điều kiện cho việc tiếp cận các nguồn tri thức, phương pháp nghiên cứu mới từ các nước phát triển, thúc đẩy sự phát triển của nhiều ngành khoa học xã hội và nhân văn, trong đó có so sánh học thuật.

Câu hỏi tập trung vào đặc điểm của nguồn luật thành văn và mối tương quan giữa văn bản luật và văn bản dưới luật. Trong các dòng họ pháp luật được liệt kê, dòng họ Civil Law (còn gọi là luật La Mã - Germanic) nổi bật với hệ thống pháp luật được hệ thống hóa thành các văn bản luật, trong đó có sự phân cấp rõ ràng giữa luật và các văn bản dưới luật. Các văn bản dưới luật phải phù hợp và tuân theo các văn bản luật. Các dòng họ pháp luật khác như Common Law (chú trọng án lệ), án lệ (tương tự Common Law), và XHCN (có thể có sự tương quan nhưng không phải là đặc điểm nổi bật nhất) không có đặc điểm này nổi bật bằng Civil Law.

Câu hỏi này yêu cầu xác định thành tựu của công cuộc cải cách pháp luật ở Anh vào cuối thế kỉ XVIII – đầu thế kỉ XIX. Chúng ta cần xem xét từng đáp án:

• Đáp án 1: "Thủ tục tố tụng được sử dụng tại các Tòa án Hoàng gia" không phải là một thành tựu cụ thể của cải cách pháp luật. Nó chỉ đơn thuần mô tả một thực tế.


• Đáp án 2: "Cải tổ hệ thống tòa án thông qua việc ban hành một số đạo luật" là một mô tả chung chung. Cải tổ hệ thống tòa án là một phần của cải cách pháp luật, nhưng đáp án này không nêu rõ thành tựu cụ thể nào.


• Đáp án 3: "Đạo luật 1873 còn đơn giản hóa thủ tục tố tụng bằng việc bãi bỏ hình thức khởi kiện gắn liền với hệ thống trát cồng kềnh" đề cập đến một đạo luật cụ thể và một thành tựu cụ thể: đơn giản hóa thủ tục tố tụng. Tuy nhiên, năm 1873 nằm ngoài giai đoạn được đề cập trong câu hỏi (cuối thế kỉ XVIII – đầu thế kỉ XIX). Mặc dù vậy, đây là đáp án chính xác nhất trong các đáp án.


• Đáp án 4: "Hợp nhất common law và equity law" là một mục tiêu quan trọng của cải cách pháp luật, nhưng nó không hoàn toàn đạt được trong giai đoạn này.

Vì vậy, đáp án chính xác nhất, mặc dù có một chút sai lệch về thời gian trong câu hỏi, là đáp án 3.

Câu hỏi tập trung vào việc tìm kiếm loại luật được thiết kế để giảm thiểu sự khác biệt giữa các văn bản luật ở các tiểu bang khác nhau tại Mỹ trong cùng một lĩnh vực. Trong các lựa chọn được đưa ra:

- Luật công: Liên quan đến các vấn đề giữa nhà nước và công dân, hoặc giữa các cơ quan nhà nước với nhau. Không trực tiếp giải quyết vấn đề thống nhất luật giữa các tiểu bang.

- Luật tư: Điều chỉnh các mối quan hệ giữa các cá nhân hoặc tổ chức tư nhân. Tương tự, không nhắm đến việc thống nhất luật pháp giữa các tiểu bang.

- Luật thống nhất (Uniform State Laws): Đây là loại luật được Ủy ban Luật Thống nhất Quốc gia Hoa Kỳ (National Conference of Commissioners on Uniform State Laws - NCCUSL) nghiên cứu và ban hành. Mục đích chính là để các tiểu bang thông qua, từ đó tạo ra sự đồng nhất trong các lĩnh vực pháp luật khác nhau giữa các tiểu bang. Điều này giúp giảm thiểu sự phức tạp và tạo điều kiện thuận lợi cho thương mại và các hoạt động khác diễn ra trên phạm vi toàn quốc.

- Luật XHCN: Không liên quan đến hệ thống pháp luật của Mỹ.

Do đó, đáp án chính xác nhất là Luật thống nhất (Uniform State Laws).

Trong hệ thống nguồn luật của Luật Hồi giáo (Sharia), bên cạnh hai nguồn cơ bản là Kinh Qur'an và Sunna (lời dạy và hành động của nhà tiên tri Muhammad), còn có hai nguồn phái sinh quan trọng là:

- Ijma (Sự đồng thuận của các học giả): Là sự đồng thuận của các học giả Hồi giáo có thẩm quyền về một vấn đề luật học cụ thể. Ijma được coi là nguồn luật có giá trị ràng buộc sau Qur'an và Sunna.

- Qiyas (Suy luận tương tự): Là phương pháp suy luận dựa trên sự tương đồng giữa một vấn đề mới và một vấn đề đã được giải quyết trong Qur'an hoặc Sunna. Qiyas cho phép các học giả đưa ra phán quyết về những vấn đề mà Qur'an và Sunna không trực tiếp đề cập đến.

Do đó, đáp án đúng là "A và B đúng".